Site hızı satışı nasıl etkiliyor ve nereden başlanır?

Hız çalışmaları çoğu zaman “skor kaç oldu” tartışmasına dönüşüyor. Oysa asıl soru şu: ziyaretçi aradığı şeyi görmeden önce kaç saniye bekliyor ve o beklemede kaç kişi vazgeçiyor? Aşağıda ölçmenin doğru yolunu ve pratikte en çok fark yaratan müdahaleleri anlattık.

Laboratuvar değil, saha verisi

Kendi bilgisayarınızdaki test, fiber bağlantı ve güçlü bir işlemciyle yapılır; müşterileriniz ise çoğunlukla mobil veriyle ve orta seviye telefonla geliyor. Gerçek kullanıcı verisine (saha verisi) bakın: en büyük içeriğin boyanma süresi, etkileşime yanıt süresi ve düzen kaymaları. Bu üçü kullanıcının hissettiği yavaşlığı ölçer.

1. Görseller — neredeyse her zaman en büyük kazanç

• Ekrandaki gerçek boyutundan büyük görsel yüklemeyin; 2000 piksellik bir fotoğrafı 400 piksellik kutuya koymak boşa indirilen veri demektir.
• Modern biçim kullanın (WebP/AVIF); aynı kalitede %25–40 daha küçük dosya.
• Ekran dışındaki görselleri geç yükleyin, ama kapak görselini asla geciktirmeyin.
• Her görsele genişlik/yükseklik verin; vermezseniz sayfa yüklendikçe içerik zıplar.

2. Yazı tipleri

Harici bir yazı tipi servisine bağlanmak; ek DNS çözümü, ek bağlantı kurulumu ve ek bekleme demektir. Yazı tiplerini kendi sunucunuzdan servis etmek ve yalnızca kullandığınız karakter aralığını yüklemek, ilk boyamayı gözle görülür şekilde öne çeker. Türkçe için latin-ext aralığını atlamayın; yoksa ş, ğ, ı karakterleri yedek yazı tipinden gelir ve metin oynar.

3. Üçüncü parti betikler

Canlı destek, ısı haritası, reklam pikselleri, A/B test araçları… Her biri tek başına masum görünür, toplamı sayfayı kilitler. Hangi betiğin gerçekten kullanıldığını yılda bir kez gözden geçirin; kullanılmayanı kaldırmak en ucuz hız iyileştirmesidir.

4. Sunucu yanıt süresi

Tarayıcı tarafındaki her iyileştirme, sunucu 800 milisaniyede cevap veriyorsa sınırlı fayda sağlar. Yavaş sorgular, eksik veritabanı indeksleri ve önbelleksiz listeleme sayfaları ilk bakılacak yerlerdir.

Nereden başlamalı?

Önce ölçün, sonra tek tek değiştirin ve her değişiklikten sonra tekrar ölçün. Aynı anda beş şeyi değiştirirseniz hangisinin işe yaradığını bilemezsiniz. Deneyimimizde ilk iki madde (görseller ve yazı tipleri) çoğu sitede toplam kazancın yarısından fazlasını veriyor.